केही हप्ता अघि, मलाई प्रकाशको पुस्तकमा उल्लेख भएका मण्डलीहरू मध्ये एकबारे बोल्न निमन्त्रणा गरिएको थियो। मैले त्यो निमन्त्रणा खुशीसाथ स्वीकारें किनभने पछिल्ला केही वर्षदेखि मैले मण्डलीहरूलाई अवलोकन गरिरहेको छु। केही विस्तारै खस्किँदै क्षयको स्थितिमा पुग्छन्। तर, धेरै बढिरहेका छन्। एउटा मण्डलीले हालै आफ्नो भवन निर्माण परियोजना सम्पन्न गरेको छ, तर अब उनीहरूले पत्ता लगाएका छन् कि उनीहरूसँग पर्याप्त ठाउँ छैन! कस्तो अद्भुत समस्या। उनीहरूले धेरै स्थानहरू राख्ने सोच गरिरहेका छन्। हामी पनि प्रेषितहरूको काम पुस्तकमा प्रवचन शृङ्खलाको बीचमा छौं, जसले प्रारम्भिक मण्डली कसरी सुरु भयो र बढ्यो भन्ने कुरा बताउँछ, र मेरो अनुसन्धानको चासो मण्डली पुनर्जीवन भएकाले, मैले खुशीसाथ बोल्न स्वीकारें। त्यसैले, आज म प्रकाशमा उल्लेख भएको तेस्रो मण्डली, पर्गामुमबारे केही कुरा भन्न चाहन्छु!
हाल प्राचीन पर्गामुम भग्नावशेषमा छ, तर त्यसको नजिकै टर्कीको इजमिर प्रान्तमा बर्गामा भन्ने स्थान छ। त्यहाँ दुईवटा प्राचीन भवनहरू छन् जसलाई हामीले ध्यान दिनुपर्छ। पहिलो हो उपचारका देवता एस्क्लेपीओसको मन्दिर। उनीहरूले बिरामीहरूलाई विष नभएका सर्पहरू भएको कोठामा राख्थे, र ती सर्पसँगको सम्पर्कले स्वास्थ्य र निको ल्याउँछ भन्ने विश्वास गर्थे।
दायाँपट्टि रहेको भवन ज़िउसलाई समर्पित मन्दिरको भग्नावशेष हो, जुन अहिले बर्गामाको संग्रहालयको अगाडिको भाग बनेको छ। ज़िउस ग्रीक देवताहरूको पन्थियनको प्रमुख देवता हुन्। अब, हामीसँग धर्मग्रन्थ पाठ हुनेछ।
3.1. येशूका वचनहरूले छुट्याउँछन्: हिब्रूहरूमा हामीलाई भनिएको छ कि परमेश्वरको वचन कुनै पनि दुई धारको तरवारभन्दा तीक्ष्ण छ। इफिसीहरूमा आत्माको तरवार परमेश्वरको वचन हो। यहाँ, हामी दुई धारको तरवारलाई यसरी बुझ्छौं कि येशूले सत्य आफ्नो हातमा लिनुभएको छ, र उहाँको सत्यले हामीलाई अन्धकारबाट बाहिर निकाल्छ। यसले असललाई खराबबाट छुट्याउँछ। हाम्रो संस्कृतिमा असल र खराब दुवै छन्, र येशू पर्गामुमको मण्डलीविरुद्ध त्यो सत्य प्रयोग गरेर यसलाई शुद्ध पार्न लाग्नुभएको छ, र यदि त्यो असफल हुन्छ भने, येशूले यसलाई पूर्ण रूपमा बन्द गर्नुहुनेछ। किन? किनभने यो एउटा मण्डली हो जसले लापरबाही गरेको छ र विवेक गुमाएको छ। यसले वरिपरिको संस्कृतिसँग सम्झौता गरेको छ, यसको भ्रष्ट सन्देश किनेको छ, र दुष्टताको अधीनस्थ भएको छ। यसले कुन सन्देश किनेको हो?
3.2. मण्डली र संस्कृति: हामीले आफूलाई भेट्ने संस्कृतिलाई बुझ्न आवश्यक छ। र यसको अर्थ भनेको त्यसैको बगाइमा जानु होइन। यसको अर्थ वास्तवमै बुझ्नु हो कि समाजले जे गर्छ त्यसको कारण के हो। यो स्थानलाई चलाउने कुरा के हो? मानिसहरू किन त्यस्तो सोच्दछन् र समाजका मूल्यहरू के हुन्? यो कुरा उचित हो किनभने ख्रीष्टियनहरूलाई एकान्तमा बस्ने कुनै काम छैन। यसको अर्थ हामी टाढा, अलगाववादी र अज्ञान समुदाय होइनौं, जसले संस्कृतिका मानिसहरूसँग उनीहरूले बुझ्ने भाषामा संवाद गर्न सक्दैन। यसको अर्थ हामी बुद्धिमानी हुनुपर्छ, र हामी केवल येशूले केको पक्ष लिनुहुन्छ भन्ने थाहा पाए मात्र बुद्धिमानी हुन सक्छौं, नत्र हामी समयको सांस्कृतिक प्रवाहले बगाइनेछौं। आज हामी २१औं शताब्दीको पोष्ट-मडर्न क्यानडामा बाँचिरहेका छौं। पोष्ट-मडर्निज्म भनेको के हो? यो सत्यलाई फराकिलो बनाउन चाहने संस्कृति हो। सबै क्षेत्रमा मान्यताहरू र मूल्यहरूको बढी स्वीकृति छ। एउटा उदाहरण हो जब हाम्रो राजाले—जब उहाँ वेल्सका राजकुमार हुनुहुन्थ्यो—भन्नुभयो कि उहाँ राजा भएपछि केवल “विश्वासको रक्षक” मात्र होइन, तर सबै धर्महरूको रक्षक हुनेछन्। त्यो नै पोष्ट-मडर्निज्म हो; धेरै सत्यहरू!
3.3. पहिलो शताब्दीको पर्गामुम: यहाँका मानिसहरू ग्रीक संस्कृतिबाट प्रभावित थिए। येशूले योनलाई भन्नुभयो कि पर्गामुमको मण्डली नै शैतान बस्ने स्थान हो। संस्कृतिलाई चलाउने प्रमुख प्रभाव धर्म हो। यहाँ दुईवटा मन्दिर थिए। पहिलो मन्दिरमा सर्प मुख्य प्रतीक थियो। सर्पको स्पर्शलाई उपचारको स्पर्श मानिन्थ्यो। र दोस्रो मन्दिर ज़िउसलाई सम्मान दिन्थ्यो। ज़िउस प्रमुख देवता हो र यस मूर्तिपूजाले मानिसहरूको आँखा अन्धो पार्यो जसले गर्दा येशूमा भएको उद्धारको सुसमाचारलाई नदेखून्। यसले हामीलाई देखाउँछ कि वास्तवमा को शासक छ। तर, यी सबैको बीचमा पनि सुसमाचारले संस्कृतिलाई परिवर्तन गर्ने र मानिसहरूको हृदय परिवर्तन गर्ने काम गरेको छ। यो नै यहोवाको आफ्ना मण्डलीका लागि इच्छा हो।
3.4. ट्रोजन घोडा: मण्डलीमा भित्र पसि यसलाई गम्भीर रूपमा दुर्बल पार्ने कुरा भनेको बालाम र निकोलाइटहरूको शिक्षा हो। यसले धेरैलाई आत्मिक बन्धनमा पार्यो। “निकोलाइट” शब्द ग्रीक Nikan (विजेता) र Laos (जनता) बाट आएको हो। यसको अर्थ हो “जनताको विजेता”! त्यस्तै, “बालाम” भनेको “बाअल” र “आम” (“बाअलको जनता”) बाट बनेको हो। दुवै समूहले जनताको मनलाई जित्न खोजे। दुवैले जनतालाई मूर्तिहरूलाई चढाइएका खाना खान र यौन अनैतिकता गर्न प्रोत्साहन गरे। मूर्तिलाई चढाइएका खाना खानु कुनै निर्दोष अभ्यास होइन, भले ती मूर्तिहरू काठ वा ढुंगाका बनेका र शक्तिहीन देखिएका किन नहोस्। ती त्यस्तो होइनन्। ती खाना आराधना संस्कारको भाग हुन् जहाँ आत्माहरू र देवताहरू विशेष पाहुनाको रूपमा आमन्त्रित हुन्छन्। यसको अर्थ त्यो खाना खानेहरूले ती आत्मिक शक्तिसँग सम्बन्ध बनाउँछन् जसलाई त्यो खाना अर्पण गरिएको हो। काठ वा ढुंगाको मूर्ति पछाडि ती दुष्ट आत्माहरूको भाग भएका आत्मिक शक्तिहरू हुन्छन्, र त्यो खाना खानु भनेको ती शक्तिसँग सम्बन्ध स्थापित गर्नु हो। यहाँ, बालाम-निकोलाइट समूहसँग यौन अनैतिकतालाई उचित ठहर्याउने अभ्यास थियो। हामी सबै यौन प्राणी भएकाले, यस दर्शनले चर्चभित्र पनि तुरुन्त लोकप्रियता पाउने कुरा सजिलै कल्पना गर्न सकिन्छ। सबैभन्दा लोकप्रिय समूहहरू ती हुन् जसले यौन ढिलाइ वा छूट सिकाउँछन्। संस्कृति त्यस्ता समूहलाई समर्थन गर्दछ जसले येशूले देखाउनुभएको साँघुरो र सिधा बाटोबाट टाढिन चाहन्छन्। तर येशूको बाटो भनेको यौनलाई पवित्र मान्ने र वैवाहिक शय्याभित्र मात्र राख्ने बाटो हो। किनभने शरीर पवित्र हो र यसलाई सामान्य रूपमा बाँड्नको लागि बनाइएको होइन। मैले आफ्नो बाहिरी शरीरले गर्ने कुरा मेरो भित्री आत्मामा प्रभाव पार्छ।
4.1. आफूलाई नै चोट पुर्याउने: संसारले हामीलाई जहाँबाट भए पनि आनन्द लिन प्रोत्साहित गर्छ। तर भित्री आत्मा भनेको मानिसको सार हो। सोच्नुहोस्, कुनै पुरुष वा महिला जसले आफ्नो भित्री आत्मा भेटिने हरेकसँग बाँड्छ भने? उनले आफ्नो शारीरिकता मात्र होइन, आफ्नो वास्तविक अस्तित्व नै बाँडेका हुन्छन्!
“कि तिमीहरूले थाहा पाएको छैन कि वेश्यासँग एक हुने मानिस उसँग शरीरमा एक हुन्छ? किनभने भनिएको छ, ‘दुवै जना एक शरीर हुनेछन्।’ तर जो प्रभुसँग एक हुन्छ, आत्मामा उहाँसँग एक हुन्छ। व्यभिचारबाट भाग। अरू सबै पापहरू मानिसले शरीर बाहिर गर्छ; तर जो व्यभिचार गर्छ, उसले आफ्नो शरीरविरुद्ध पाप गर्छ। कि तिमीहरूलाई थाहा छैन कि तिम्रो शरीर पवित्र आत्माको मन्दिर हो, जो तिमीहरूमा हुनुहुन्छ, जसलाई तिमीहरूले परमेश्वरबाट पाएका छौ? तिमीहरू आफैंका होइनौ।” (१ कोरिन्थी ६:१६-१९)
“दुवै जनाले के सोचिरहेका छन् भन्ने कुरा महत्त्वपूर्ण छैन… कार्यको वास्तविकता, जसलाई उनीहरूले महसुस गरेका छैनन् वा थाहा पाएका छैनन्, यो हो: यसले तिनीहरूलाई—शरीर र आत्मामा—एक अर्कासँग जोड्छ। यसले तिनीहरूलाई ‘एक शरीर’ भन्ने अजीब, सटीक रूपमा जनाउन नसकिने अर्थमा एक बनाउँछ। मानिसहरूले कस्तोसुकै सामान्य ठाने पनि ‘सामान्य यौन’ भन्ने कुरा अस्तित्वमा छैन। ख्रीष्टियनले वेश्यालयमा बिताएको रात वास्तवतालाई आक्रमण गर्छ। उसले एउटी महिलालाई प्रयोग गर्छ र उसलाई बिर्सन सकिने कोठामा राख्छ; तर वास्तविकता यो हो कि उसले त्यस्तो काम गरेको छ जुन उनीहरूलाई अविभाज्य रूपमा जोड्नका लागि गरिएको थियो। यही कुरा हो जुन पावलले अविवाहित मानिसहरूबीच यौन सम्बन्धको प्रश्नमा दाबी गरेका छन्।” (लुइस स्मेड्स)
4.2. बिना दोषारोपण छुट्याउने: ऐतिहासिक रूपमा ख्रीष्टियनहरू कहिलेकाहीँ कठोर र आलोचक देखिएका छन्। हामीले किन संयम गर्छौं भन्ने नबुझीकन नैतिकताको कुरा गर्छौं। यसरी भन्नुहोस्। जब हामी संस्कृतिसँग असहमत हुन्छौं र त्यसलाई आत्मधर्मी र आलोचनात्मक ढंगले गर्छौं भने हामी श्रोता गुमाउँछौं। तर जब हामीले सम्मानपूर्वक र विचारपूर्वक गर्छौं, र जब हामीले राम्रो वैकल्पिक आधारहरू दिन्छौं, तब जो मानिसहरू भित्रैदेखि हामी सहि छौं भनेर जान्दछन् तर हामीलाई असहिष्णु र आलोचक ठानेर असहमत हुन्छन्, तिनीहरूले हाम्रो सम्मान गर्छन्। पोस्ट-मोडर्न युगमा, आत्मिक कुराको लागि नयाँ सम्मान छ। आध्यात्मिक कुराबाट आत्मासम्मको वार्तालाप सार्न धेरै आग्रह आवश्यक पर्दैन। यसको अर्थ यो हो कि हामी संयम गर्छौं भन्ने कारण शारीरिक मात्र होइन आत्मिक सम्बन्ध पनि हो भन्ने कुरा, सांसारिक कानका लागि पनि बलियो र वैध तर्क हो। यसको अर्थ यौनिक उदारताले हाम्रो आत्मा, भित्री मानिसमा ठूलो हानि र प्रदूषण ल्याउँछ। र हामी त्यस जीवनशैलीका दास बन्छौं। 4.3. अनुग्रह र यसको दुरुपयोग: आज ख्रीष्टियन संसारमा एउटा आन्दोलन छ जसले भन्छ कि हामी क्षमा गरिएका छौं, त्यसैले हामीले दोष महसुस गर्नु पर्दैन र स्वतन्त्र महसुस गर्नुपर्छ। निकोलाइट–बालामहरूको सोच यस्तै थियो। यो अनुग्रहको पूर्ण गलत व्याख्या र यसको दुरुपयोग हो। यो त्यस्तै हो जस्तै हामीले विश्वास गर्ने कि हामी क्षमा गरिएका छौं भने परमेश्वरलाई हाम्रो जीवनमा के गर्छौं भन्ने कुरामा मतलब छैन। यो खतरनाक हो। अनुग्रहले हामीलाई परिवर्तन गर्छ। यसले हामीलाई पवित्र हुन र हाम्रो इच्छा र विचारहरू शुद्ध पार्न सक्षम बनाउँछ। अनुग्रह हो, व्यवस्था होइन, जसले हामीलाई पश्चात्तापतिर लैजान्छ, र यो हाम्रो यात्रामा शक्तिशाली साधन हो।
5.यस कारण पश्चाताप गर (२:१६) 5.1. येशू जीवनको रोटी हुनुहुन्छ: येशू भन्छन्, “किन तिमीहरू ती दुष्ट आत्माहरूबाट पोषण लिन्छौ जसले तिमीहरूलाई आत्मिक बन्धनमा पार्छन्?” उहाँ भन्नुहुन्छ, “म स्वर्गबाट झरेको जीवनको रोटी हुँ, जसले संसारलाई जीवन दिन्छ” (यूहन्ना ६:३८, ५१)। यो लुकेको मन्ना हो। यहोवाले इजिप्टबाट निस्केका इस्राएलीहरूलाई बाझोभूमिमा मन्ना खुवाउनुभयो र आज पनि उहाँले हामीलाई येशू मार्फत खुवाइरहनु भएको छ। हाम्रो विश्वास कुनै नियम वा नीतिमा होइन, एक व्यक्तिमा हो — येशूमा। उहाँ नै हाम्रो जीवनको मन्ना हुनुहुन्छ। 5.2. मुक्ति: पर्गाममको चर्चका मानिसहरू समस्यामा परेका थिए। उनीहरू आत्मिक सम्झौतामा बाँधिएका थिए र तिनको जीवनमा वृद्धि र शक्ति थिएन। बालाम र निकोलायतहरूको पापले सम्पूर्ण मण्डलीलाई असर गरेको थियो। आत्माले अन्तिम चेतावनी दिन्छ: “पश्चाताप गर।” त्यसपछि मात्र मुक्ति पाउन सक्छन्। उहाँ भन्छन्, “जो जित्छ, उसलाई म लुकेको मन्ना र सेतो ढुंगो दिनेछु।” लेखक एल्डन ल्याडका अनुसार, यो मसीही भोजमा सहभागिता जनाउँछ — मेषको ठूलो भोजमा। हामीलाई धैर्य गर्न बोलाइएको छ, असफल भए पनि अघि बढिरहन। चर्चको आशीर्वाद यो हो कि अन्य मानिसहरूले हाम्रो सफलताको चाहना गर्छन्। “सेतो ढुंगो” को अर्थ हो अदालतबाट निर्दोष ठहरिनु। कहिलेकाहीँ चर्च समुदायले आफ्नो अतीतका पापहरू निजी र सार्वजनिक रूपमा स्वीकार गर्नुपर्छ ताकि आज मुक्ति अनुभव गर्न सकियोस्।